Uitleggen

uitleggen door metaforenEen goed voorbeeld van een metafoor die als doel heeft iets duidelijk uit te leggen, is een vergelijking die Frits Bolkestein maakte in 2004. Hij vergelijkt de multiculturele samenleving met een salade:

“In een salade zien wij stukjes tomaat, komkommer en kropsla, allen herkenbaar, die samen de salade vormen. En in zoverre zou men kunnen zeggen dat de multiculturele samenleving op een salade lijkt. Maar daarbij wordt toch één ding over het hoofd gezien en dat is de slabak zelf. Wat is de bak die de salade bijeenhoudt?”

salad

Verhelderend
Het doel van deze metafoor is primair om de logische argumenten in het betoog te ondersteunen.  De metafoor maakt met het beeld van de saladebak  aanschouwelijk dat een samenleving weliswaar uit allemaal losse individuen bestaat, maar dat het pas een geheel wordt als er een ‘bak’, een groter verband is dat die individuen bij elkaar houdt.

Glimlach
Dit is een metafoor die weinig tot geen emotionele lading (pathos) toevoegt aan het betoog. Bij een salade heb je niet direct gevoelens, en als die er al zijn zijn die erg gemengd (het is gezond, maar niet iedereen houdt ervan). Wel is er een effect te verwachten gericht op ethos: het is een verrassende vergelijking die een glimlach opwekt, Bolkestein wint er de sympathie van de toehoorder mee en houdt zijn betoog luchtig.

Terug naar ➤ Doelgerichte metaforen

/ © CS 2015